Inloggen
Login met InkopersCafé account Account aanmaken

Premium logo's

Premium logo's

Premium partners

Sidebar premium

Sidebar premium

Gold partners

Sidebar gold

Sidebar gold

Silver partners

Sidebar silver

Sidebar silver
06
10
Wim Nieland
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
8
Door Wim Nieland
Dossier: Overheidaanbesteding
Soort:

Als je geschoren wordt…

De Nationale Politie glijdt uit over dienstauto’s, alcoholtesters en portofoons. Ordina heeft een mol bij Defensie, de IND, de Gemeente Rotterdam en V&J. Allemaal breaking news  in één week tijd. Schuldig, verwijtbaar, onrechtmatig of niet: de beeldvorming is bepaald en daar doe je niets meer tegen. De media smult ervan. Ze hebben in de overheidsorganisaties gewillige slachtoffers gevonden. Organisaties waar je makkelijk tegenaan kunt schoppen zonder bang te hoeven zijn voor tegengas. De communicatieadviseurs van de overheid zijn het namelijk in hun adviezen met elkaar eens: als je geschoren wordt, moet je stilzitten! Zulk nieuws moet slijten; het domste dat je kunt doen is er fel tegenin gaan. Dat is olie op het vuur gooien en je verliest de strijd geheid.

Begrijp me goed: ik keur niet goed wat er is gebeurd. Ik weet er alleen te weinig van af om een oordeel te kunnen vellen. Hoor en wederhoor ontbreekt. Volgens mij is er slechts een handvol insiders die er wel voldoende van af weet (maar die moeten van hun communicatiemensen hun kaken op elkaar houden). Het enige wat ik wél weet is dat er door de overheid wel vaker ‘op het randje wordt gelopen’. De publieke sector zoekt de grenzen op om doelmatigheid te realiseren. En dát vind ik juist geweldig moedig!

Meer regels, meer administratie
De regels voor overheidsinkopen zijn best heftig. Ze veranderen aan de lopende band en alleen een halve jurist kan ze goed toepassen. De wetgever heeft gelukkig een aantal heldere doelen gesteld die ze met ‘de richtlijn’ nastreeft. Eén daarvan is administratieve lastenverlichting, mede als gevolg van een krachtige mkb-lobby. Als we één ding zeker weten dan is het dat door dit soort ‘nieuws’ het tegendeel waar wordt. De politie heeft al weer een extra commissie ingesteld en haar inkoopprocedures aangescherpt. Zo’n organisatie zit voor jaren compleet in de kramp. Alles wat aan communicatie naar leveranciers de deur uit gaat moet eerst door een advocaat worden gezien. Lekker doelmatig allemaal!

Doelmatigheidspolitie
Ik pleit er dan ook voor om naast de wijze commissie voor aanbestedingsexperts – die waakt over de rechtmatigheid - een praktische commissie van doelmatigheidsexperts in te stellen. Deze kan door leveranciers én door de media worden geraadpleegd bij vermeende misstanden en integriteitskwesties bij overheidsaanbestedingen. Ik stel me voor dat deze doelmatigheidspolitie het in ieder geval druk krijgt met het openbaar vervoer in Limburg, grote ICT-projecten bij de overheid, aanbestedingen van zorg in het sociale domein (WMO, jeugdzorg) en de Nationale Schoonmaak Organisatie!

Integriteit is een groot goed. Eerlijk, oprecht, niet omkoopbaar en betrouwbaar zijn. Belastinggeld zo efficiënt en effectief mogelijk uitgeven. Bied de professionals die dat doen de ruimte om hun werk uit te voeren. En inkopers: leer van zo’n Ordinazaak. De waarde van de informatie die je bezit, kan voor andere mensen heel hoog zijn. Besef dat goed. Inkopen bij de overheid is een verantwoordelijke zaak. Ga er verantwoord mee om.

Wim Nieland
Door Wim Nieland
Wim Nieland is directeur publiek bij adviesbureau AevesBenefit. AevesBenefit adviseert, levert interim oplossingen en voert executive search diensten uit voor alle commerciële functies binnen uw organisatie (inkoop, sales en marketing). Kijk voor meer informatie op AevesBenefit.com.

Reacties:

  • Anoniem | 07-10-2014 om 08:10

    Hmm, een commissie die moet letten of overheidsinkopers wel slim inkopen…? Ik denk dat dit het paard achter de wagen spannen is, de omgekeerde wereld. Ben het eens met Wim dat de KWALITEIT van aanbestedingen omhoog kan, maar dit is het verkeerde middel. Opleiden, vakkennis, verdere professionalisering moet je vanuit de wortel doen. En het is niet aan een commissie om te controleren of een aanbesteding slim in elkaar zit of weeffouten bevat in de strategie. Hiervoor is een Tenderboard veel handiger. Inkopers worden afgerekend door het succes van hun aanbestedingen en door hun baas die in staat moet worden geacht te bepalen of zijn ‘werknemer’ zijn baan goed verstaat. Niet achteraf met lapmiddelen komen maar opleiden en beter maken die hap!

    • Anoniem | 07-10-2014 om 08:40

      Wim heeft het over doelmatigheid en niet over slim inkopen.
      Het probleem ligt niet bij kennis maar bij macht. De inkoopafdeling kan haar werk niet juist doen omdat vanuit macht aangestuurd wordt op vermeende doelmatigheid. Zo worden aanbestedingen gestuurd of beter gezegd van koers gebracht door bestuurders. Op de grens van de regels dus een rechter kan er niets mee. Een onafhankelijke toets of er echt wel sprake was van doelmatigheid is dan zo gek nog niet. Tenderboard of anderszins. Maar in hoeverre is een tenderboard onafhankelijk?

  • Anoniem | 10-10-2014 om 16:18

    Wim,

    ik begrijp eigenlijk niet goed wat je wil met je verhaal. Je lijkt wel een journalist: die observeert, analyseert en bekritiseert alle betrokken partijen om vervolgens met het vingertje te wijzen naar allen…..Je zegt dat je er te weinig van af weet maar tegelijkertijd wemelt het van de veroordelingen en presenteer je verhaals met “feiten”. “Krachtige MKB-lobby” Hoe kom je daar nou bij?
    Wat is jouw rol? Directeur Publiek Aeves, journalist, zeurpiet of ben je zelf eigenlijk ook een soort van mol? Doelmatigheidspolitie in de vorm van aanbestedingsexperts lijkt me echt geen goed idee, klinkt teveel als een sollicitatie van jou.

    Fijn weekend allen!

    Me

  • Anoniem | 15-10-2014 om 14:24

    @Anoniem | 10-10-2014 om 16:18
    Amen, gepreek in de ruimte.

  • Peter_Inkoopadviezen | 16-10-2014 om 12:27

    We (inkoop) hebben het als beroepsgroep in de overheidssector niet goed gedaan…
    En het is nu wellicht een zegen dat het grote publiek “ons” aandeel in de moderne verwervingsprocessen bij de overheid nooit veel heeft meegekregen.

    Ik heb er niet zo een hoge hoed van op, maar dat de media smult is óók een kwestie van kritisch burgerschap. Natuurlijk! Dat het lekker “Schoppen zonder tegengas” is tegen deze organisaties vind ik grote onzin Wim; roep eens iets ruigs over inkoopbeleid bij multinationals… je zal geen “tegengas” krijgen. Mooi praatje, lekker plaatje en na twee dagen en alles is weer stil. Shell en Unilever weten dat echt wel, van die olie…

    De regels voor overheidsinkopen zijn ontwikkeld door onze beroepsgroep. We hebben ons vanuit Nevi “Pianoo-ent” door de hele tent verspreid en hard geroepen over rechtmatigheid en doelmatigheid, en zogenaamd alle inkoop-koninkrijkjes aangepakt. In werkelijkheid spinnen we een bureaucratisch web vol moralistische kreten waar we alleen zelf de weg nog (denken te) begrijpen. Lees eens al die hoog-complexe procedurediscussies van “inkoopconsultants” die RWS en dergelijke bevolken… Ze discussiëren ellenlang over “eerdere gerechtelijke uitspraken” als uitgangspunt voor dikke, stroperige aanbestedingsdocumenten, en ze noemen het werken.
    Dit gedrag zal niet het toekomstig gevólg zijn van alle mediaaandacht voor alle gestuntel…, het is er al, en het onderdeel van de oorzaak.

    Ik vind het een stukje zonder kop en staart, met ineens een paragraaf met moraliserende inkoppertjes als afsluiter.

    We hebben het als beroepsgroep in de overheidssector gewoon waardeloos gedaan.

  • Anoniem | 16-10-2014 om 21:45

    Eens met Peter…
    Macht corrumpeert en helaas blijkt inkoop een leidende rol te krijgen als het mis gaat, al dan niet met medeweten van het hogere management. Zelfs de verregaande EU-aanbestedingsregels blijken toch weer niet “hufterproof” ( maar brengen daarentegen wel de ernst van de zaak boven water)
    Ik deel de mening van Wim dat je als overheidsdienaar veelal weinig kan doen tegen een uiting in de media. Als ambtenaar sta je al gauw in het verdachtenbankje en is het veelal verstandiger om een storm uit te laten razen. “ in de krant van vandaag wordt morgen de vis verpakt”.
    De voorbeelden van afgelopen week vallen echter in een zwaardere categorie. Ze tasten de reputatie van goedwillende inkopers in de publieke sector erg aan. Corruptie, omkoping, belangenverstrengeling. Jammer, omdat afgelopen decennia veel is geinvesteerd in de positie en ontwikkeling van overheidsinkopers.
    Maar om nu naast alle integriteitscommissies, commissie van aanbestedingsexperts, Pianoo, Nevi ook een doelmatigheidspolitie te benoemen komt over als een wanhoopsdaad en weinig doordacht. Alsof je doelmatigheid in publieke sector overigens kan kwantificeren? Nederland is een mooi land met vele vele meningen en belangen. De grenzen, zoals Wim benoemd, worden soms juist bewust door enkele overschreden met als excuus de vermeende doelmatigheid. Maar Inkoop-aanbestedingsregels zijn niet voor niets voor de overheid ontwikkeld en geven de grenzen aan. Ze moeten dit soort excessen juist tegengaan door transparantie.
    Ik zou –mocht er een vervolg komen nav de lopende discussie – eerder pleiten voor de suggestie die prof. Van Weele reeds eerder maakte…”wat we nodig hebben is een minister van Inkoop” Een die waakt over zowel de recht- als doelmatigheid en die het gebrek aan aandacht voor inkoop in de publieke sector aanpakt! Maar ja, zou deze in staat zijn om corruptie tegen te gaan? Ook hier geldt , niets is “hufterproof”

    Marc Brugman

  • Anoniem | 22-10-2014 om 16:02

    Een stuk tekst uit een column/interview van mijn hand uit 2007, met radio en krant.

    Problemen met Europese aanbestedingen komen in Nederland heel vaak voor. Volgens deskundige @@@ worden de Europese regels voor het gunnen van opdrachten zeer regelmatig overtreden door gemeenten, provincies en de landelijke overheid. Het probleem is dat er in Nederland geen enkele instelling toeziet op naleving van de regels.

    Ik pleit dan ook voor een soort van ‘aanbestedingsautoriteit’, vergelijkbaar met de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) of de Ombudsman. Die Autoriteit zou aanbestedingen moeten controleren, en eventueel boetes uit kunnen delen.” @@@ staat niet alleen in zijn pleidooi. Ook MKB-Nederland, de belangenorganisatie voor kleinschalige ondernemers, stelde al een aanbestedingsautoriteit voor. De vorige minister van Economische Zaken, Brinkhorst, wilde echter – vlak na de bouwfraude – de betrokken organisaties de tijd geven eerst zelf orde op zaken te stellen.
    ————————————————————–
    En: hebben we 8 jaar verder orde op zaken gesteld?
    Ik kan over 8 jaar weer exact hetzelfde stuk tekst hier neerzetten. Wat heeft dus het voor zin? Ik kies er maar voor om een lekkere fles wijn open te trekken en de krantenkoppen met een lach te nemen. Nothing has changed.

  • Anoniem | 28-10-2014 om 12:13

    Het heeft allemaal met processen te maken.
    Gewoon in je offerteaanvraag schrijven dat alle communicatie hierover uitsluitende via de inkoper loopt en dat overtreding ervan ertoe leidt dat de leverancier uitgesloten wordt van eventuele opdrachtvertrekking.

    Ook intern communiceren aan alle “”inkoopdeskundigen”” die zich er zich zonodig mee moeten bemoeien dat ze meldingsplicht hebben indien dit zich voordoet en zelf ook niet achter de rug van de inkoper in contact gaan treden met potentiele leveranciers.
    Dit op straffe van ontslag.

    Zo moeilijk is het niet en meestal gaat het hier al mis in het proces.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.