Inloggen
Login met InkopersCafé account Account aanmaken

Premium logo's

Premium logo's

Premium partners

Sidebar premium

Sidebar premium

Gold partners

Sidebar gold

Sidebar gold

Silver partners

Sidebar silver

Sidebar silver
23
02
10
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
Door Koos Plegt
Dossier: Inkoop
Soort:

Oproer na "plichtsverzuim" gemeentelijke inkoper

Een Drentse gemeente sleutelde aan de betalingsvoorwaarden en veroorzaakte zo landelijk tumult. ‘De mensen die dit verzinnen eten van uw en mijn centen’.

Een inkoper in een plattelandsgemeente die de knuppel in het hoenderhok gooit door leveranciers ruimere betalingsvoorwaarden voor te schotelen, boze en bange ondernemers, op de achtergrond een crisis en een discussie over de rol van de overheid bij het voorkomen van liquiditeitsproblemen bij bedrijven en steeds maar uitblijvend gesprek dat de minister van Economische Zaken van de Tweede Kamer met lokale overheden moet aanknopen. En tot slot een mediacircus zoals ze dat in de gemeente Noordenveld niet vaak hebben meegemaakt. Het zijn de ingrediënten van een boeiende streekroman over inkoop.

Slim
Is de inkoper van de gemeente Noordenveld slim geweest door een besparing te zoeken door iets te doen wat in het bedrijfsleven heel normaal is, of moet de lokale overheidsinstantie zich schamen vanwege misbruik van bevoegdheden? Met andere woorden: mag een overheidsinstantie handelen als ieder ander bedrijf? Het verhaal, dat in de alle landelijke media verscheen gaat als volgt: De ondernemers in de Drentse gemeente Noordenveld (in 1998 ontstaan uit de gemeentelijke herindeling uit de voormalige gemeenten Peize, Norg en Roden, met een totale populatie van iets meer dan 30.000 inwoners) zouden woedend zijn over het betalingsbeleid van hun gemeente. Die zou namelijk de nota’s van de ondernemers alleen binnen twee weken willen betalen als hier een korting van twee procent tegenover staat. De rest van de leveranciers krijgt ze na zestig dagen betaald. Noordenveld hoopt op die manier twee ton te bezuinigen, zo meldde onder meer NU.nl.

Op het forum van Inkopers-Café ontspon zich meteen een levendige discussie. Heeft de inkoper een slimme zet gedaan of is dit contractbreuk en onrechtmatig handelen? De gelederen binnen de gemeente Noordenveld hebben zich inmiddels hermetisch gesloten, wat te merken is aan de toon van een hoorbaar geïrriteerde woordvoerster. Is de zestig dagen betalingstermijn (en de gevraagde twee procent korting voor een snellere betaling) een onderdeel van de koopovereenkomst? ‘Als het gaat om contracten die we al hebben, veranderd er helemaal niets. Alleen in nieuwe contracten die we afsluiten nemen we dit op’, is de reactie. Advocaat Peter Verhulst, die enkele tientallen ondernemers vertegenwoordigd, uit zich in felle bewoordingen. ‘Als je als overheidsorgaan aangeeft dat je sneller kunt betalen, maar je doet het niet, dan is er sprake van plichtsverzuim. De gemeente zegt een bedrijf te zijn, maar de ondernemersbeloning is winst. De gemeente is niet gericht op het maken van winst - lees: overhouden van belastinggeld - en dus geen bedrijf; zij dient slechts de publieke zaak. Het schijnt dat de gemeente een inkoper heeft aangetrokken die jarenlang in het bedrijfsleven heeft gewerkt. Waarom eigenlijk? Je kunt de mentaliteit van het bedrijfsleven niet één op één implementeren in de overheid.’

‘Dit is geen bezuinigen’
Verhulst noemt de twee ton die de gemeente wil bezuinigen ‘geen bezuiniging’. De advocaat: ‘Dit is geen bezuiniging. Ze geven het nog steeds uit, maar laten een ander ervoor betalen. Eigenlijk komt het erop neer dat de gemeente rijdt in een benzineslurpende auto en de ondernemers de benzine laat betalen. Terwijl de gemeente eigenlijk de fiets zou moeten nemen.’ Volgens Verhulst zet de maatregel daarnaast aan tot fraude. De nadenkende ondernemer zou zijn prijs met enkele procenten verhogen. ‘De belastingbetaler betaalt. De mensen die dat verzinnen eten van uw en mijn centen.’

Of het daadwerkelijk tot een juridische procedure komt tegen de gemeente weet de advocaat niet. ‘Zo’n twintig tot vijfentwintig ondernemers zijn bang dat de gemeente ze dan geen werk meer gunt. Dat is schrijnend, vind ik. Ze hebben geen keuze, want de overheid heeft een monopoliepositie.’ Tot slot zouden nog niet alle leveranciers een brief hebben gekregen.

De verantwoordelijke wethouder Geert Wolters (PvdA) kreeg deze uitlatingen voorgelegd, maar liet weten er niet op te willen reageren. ‘Als Verhulst er een zaak van maakt, is het onder de rechter. En daarom gaan we nu niet op in.’ Interessant is overigens dat op de achtergrond al enige tijd een ingreep in de lucht hangt die alle Nederlandse gemeenten moet verplichten hun nota’s sneller te betalen. In november werd in de Tweede Kamer een door de CDA-fractie ingediende motie aangenomen waarin staat dat de overheid verplicht is om rekeningen binnen dertig dagen te betalen. Minister Van der Hoeven (Economische Zaken) is opgedragen hierover in overleg te treden met decentrale overheden. ‘Dit is voor ons belangrijk, omdat op dit moment veel bedrijven in zwaar weer zitten en liquiditeitsproblemen hebben. Bovendien moet de overheid het goede voorbeeld geven als het gaat om tijdig betalen’, zegt een woordvoerder van de fractie weten. Het overleg van de minister heeft nog niet plaatsgevonden Inmiddels zijn er kamervragen gesteld over de wijze waarop Van der Hoeven (o.a.) de gemeentelijke overheden wil gaan informeren en of zij bereid is het overschrijden van dertig-dagen-termijn eventueel te sanctioneren met een boete van (hoe ironisch) twee procent. Tevens hangt er een Europese richtlijn in de lucht, die de betalingstermijn wettelijk moet regelen.

VNG
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) ziet een boetesysteem niet zitten. ‘Er is nu één gemeente die een termijn van zestig dagen aanhoudt. Inderdaad, Noordenveld. Er zijn geen afspraken gemaakt met gemeenten over betalingstermijnen, maar wij vinden wel dat een gemeente eigenlijk een betalingstermijn van dertig dagen aan hoort te houden. Maar verplicht zijn ze dat zeker niet’, zegt Frotina Zuidema. ‘Er is ook een Europese richtlijn in de maak, maar hier is het laatste woord nog niet over gezegd. We moeten eraan werken om naar dertig dagen te gaan, maar we hebben zelf geen oordeel over het geval-Noordenveld.’ Het sluit aan bij inhoud van de brief die VNG-voorzitter (en burgemeester van de gemeente Almere) Annemarie Jorritsma in september verstuurde naar het Financieele Dagblad: ‘Als er al maatregelen nodig zijn om wanbetalers aan te pakken, dan voor iedereen. Dus ook voor het MKB!’ De huidige gemiddelde betalingstermijn van 49 dagen vindt ze desondanks ‘nog te veel’. Laten we onze energie stoppen in verhogen van het aantal op tijd  betaalde facturen, was de boodschap. Het lijkt haaks te staan op de uitlatingen die de Noordenveldse wethouder Wolters tegen het ANP deed. Het was hem niet bekend of meer gemeenten een dergelijk betalingssysteem toepassen, zoals Noordenveld het doet. Als dat niet het geval is ‘zijn wij trendsetter. Ik weet zeker dat meerdere gemeenten snel zullen volgen.’

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.